Kiedy następuje odbiór
Odbiór lokalu następuje po zawiadomieniu nabywcy przez dewelopera. Przeniesienie na nabywcę praw z umowy deweloperskiej musi być poprzedzone odbiorem, który odbywa się w obecności nabywcy i jest dokumentowany protokołem (art. 41 ustawy deweloperskiej). Do protokołu nabywca może zgłosić wady.
Zawiadomienie warto zachować razem z datą jego otrzymania. Przed wyznaczonym terminem dobrze przejrzeć umowę deweloperską, prospekt informacyjny i załączniki, w tym rzuty lokalu. Na ich podstawie można przygotować listę elementów, które należy sprawdzić na miejscu, takich jak układ pomieszczeń, okna, drzwi i instalacje.
Przy ocenie stanu technicznego przydatna bywa pomoc osoby znającej się na budownictwie. Przy sporze o wadę istotną ustawa przewiduje odrębną procedurę, o której mowa niżej.
Protokół odbioru – jak zgłaszać wady
Protokół jest podstawowym dokumentem odbioru. Wpisane do niego wady stają się punktem odniesienia dla dalszych terminów. Dlatego opis każdej usterki powinien być na tyle dokładny, aby osoba nieobecna przy odbiorze mogła ją odnaleźć.
Przy wpisach do protokołu warto stosować kilka zasad:
- wskazać pomieszczenie i miejsce wady, np. ścianę, narożnik lub konkretne okno,
- opisać, na czym wada polega, zamiast używać ogólnego określenia „usterka”,
- odnotować wynik pomiaru, jeżeli wadę stwierdzono przy użyciu miarki lub poziomicy,
- wykonać zdjęcia z datą i przypisać je do kolejnych punktów protokołu,
- zachować własny egzemplarz protokołu podpisany przez obie strony.
Wady, których nie wpisano do protokołu, mogą później wymagać odrębnej oceny. Jeżeli przedstawiciel dewelopera kwestionuje dany wpis, lepiej zapisać jego stanowisko obok, niż rezygnować z wpisu.
Odpowiedź dewelopera i terminy usunięcia wad
Po odbiorze deweloper ma obowiązek ustosunkować się do wad zgłoszonych w protokole, a wady uznane usunąć. Ustawa określa terminy na te czynności; ich długość i początek biegu warto sprawdzić w konkretnej sprawie. Datę otrzymania odpowiedzi warto zapisać, a samo pismo lub wiadomość przechowywać razem z protokołem.
Gdy deweloper wskazuje inny termin usunięcia wad, warto zachować jego pismo wraz z uzasadnieniem. Pozwala to później ocenić, czy przesunięcie mieści się w ustawie.
Po usunięciu wad dobrze sprawdzić efekt prac na miejscu i odnotować go przy odpowiednim punkcie protokołu. Jeżeli wada nadal występuje, przydadzą się zdjęcia wykonane po naprawie i porównanie z opisem pierwotnym.
Odbiór lokalu od dewelopera
- ZawiadomienieDeweloper zawiadamia nabywcę o odbiorze lokalu lub domu.
- OdbiórOdbiór odbywa się w obecności nabywcy, a wady wpisuje się do protokołu.
- OdpowiedźDeweloper ustosunkowuje się do zgłoszonych wad w terminie wskazanym w ustawie.
- Usunięcie wadDeweloper usuwa wady uznane; zmianę terminu warto udokumentować.
- Przeniesienie własnościPrzeniesienie praw na nabywcę następuje po odbiorze lokalu.
Wada istotna przy odbiorze
Ustawa deweloperska przewiduje odrębną procedurę na wypadek wady istotnej, której deweloper nie uznał. Dotyczy ona m.in. odmowy odbioru, powtórnego odbioru i opinii rzeczoznawcy budowlanego. Przebieg tej procedury, jej terminy i skutki, w tym ewentualne odstąpienie od umowy, wymagają sprawdzenia w konkretnej sprawie.
Podstawy odstąpienia od umowy opisuje poradnik Odstąpienie od umowy deweloperskiej.
To, czy konkretna usterka jest wadą istotną, czy nieistotną, wymaga oceny technicznej i prawnej. Nie należy rozstrzygać tej kwestii wyłącznie na podstawie rozmowy z przedstawicielem dewelopera ani opisu w internecie. Odmowa odbioru ma poważne skutki dla dalszego przebiegu transakcji, dlatego decyzję warto poprzedzić analizą dokumentacji i opisu wady w konkretnej sprawie.
Po przeniesieniu własności
Procedura odbioru nie obejmuje wszystkich wad. W zakresie przez nią nieuregulowanym, np. przy wadach ujawnionych po przeniesieniu własności, do odpowiedzialności dewelopera za wady fizyczne i prawne stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu cywilnego o rękojmi przy sprzedaży (art. 41a ustawy deweloperskiej). Przy nieruchomości odpowiedzialność obejmuje wady stwierdzone przed upływem pięciu lat od dnia wydania; to, który dzień jest dniem wydania, wymaga oceny w konkretnej sprawie.
Zasady zgłaszania wad ujawnionych po przeniesieniu własności opisuje poradnik Wady mieszkania od dewelopera i rękojmia. Deweloperski Fundusz Gwarancyjny chroni wpłaty nabywcy, ale nie służy do egzekwowania usunięcia wad.