Na czym polega bezpośrednia likwidacja szkód
W zwykłym trybie poszkodowany zgłasza szkodę ubezpieczycielowi OC sprawcy. Art. 19 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych pozwala mu żądać odszkodowania bezpośrednio od tego ubezpieczyciela, bez pozywania kierowcy. Bezpośrednia likwidacja szkód odwraca kierunek kontaktu: zgłoszenie trafia do ubezpieczyciela poszkodowanego.
Własny ubezpieczyciel przyjmuje dokumenty, ocenia szkodę i wypłaca świadczenie. Następnie rozlicza się z ubezpieczycielem sprawcy. Poszkodowany nie uczestniczy w tym rozliczeniu między firmami, ale powinien wiedzieć, na jakiej podstawie otrzymuje wypłatę.
Odpowiedzialność za samo zdarzenie nadal ocenia się według przepisów o wypadkach komunikacyjnych. BLS zmienia sposób obsługi zgłoszenia, a nie zasady, według których ustala się, kto odpowiada za szkodę.
Kiedy BLS może się przydać
Najczęściej wskazywaną korzyścią jest szybkość. Własny ubezpieczyciel zna polisę klienta i dane pojazdu, a kontakt z nim bywa prostszy niż z firmą, z którą poszkodowany nigdy wcześniej nie miał do czynienia. Jeżeli umowa to przewiduje, własny ubezpieczyciel może też zapewnić pojazd zastępczy.
Ścieżka ta bywa wygodna przy prostej kolizji, w której wina jednego kierowcy nie budzi wątpliwości. Przy sporze o przebieg zdarzenia, poważnych obrażeniach albo szkodzie wykraczającej poza pojazd warto przed wyborem trybu ustalić, jakie szkody własny ubezpieczyciel obsługuje w ramach BLS. Zakres tej obsługi określają warunki konkretnej polisy.
Co sprawdzić w warunkach polisy
Warunki polisy decydują, czy BLS jest dostępna i na jakich zasadach. Przed zgłoszeniem warto odszukać ogólne warunki ubezpieczenia (OWU) oraz dokument polisy i zwrócić uwagę na:
- czy polisa w ogóle obejmuje bezpośrednią likwidację szkód;
- jakie warunki dotyczą sprawcy i jego ubezpieczyciela, np. czy musi on należeć do określonej grupy firm;
- jakie rodzaje szkód obsługuje się w tym trybie;
- czy umowa przewiduje pojazd zastępczy i na jak długo;
- jakie dokumenty trzeba złożyć i w jakiej formie;
- jak wygląda reklamacja decyzji wydanej w tym trybie.
Przy zgłoszeniu warto też ustalić z własnym ubezpieczycielem, czy szkoda ma być likwidowana w trybie BLS, czy z innej umowy, np. autocasco. Od tego zależą warunki wypłaty i dalsze rozliczenia, dlatego odpowiedź dobrze uzyskać na piśmie albo w wiadomości e-mail.
Jak przebiega zgłoszenie
Zgłoszenie szkody w trybie BLS
- Weryfikacja polisyOdczyt OWU i polisy: czy przewidują BLS i jakie stawiają warunki.
- Dane zdarzeniaDane sprawcy, numer jego polisy OC, zdjęcia, dane świadków i ewentualnie numer sprawy nadany przez policję.
- ZgłoszenieZgłoszenie własnemu ubezpieczycielowi z wyraźnym wskazaniem trybu BLS i zapisaniem numeru szkody.
- Decyzja i wypłataWłasny ubezpieczyciel ocenia szkodę i wypłaca świadczenie, a potem rozlicza się z ubezpieczycielem sprawcy.
Dokumenty potrzebne w tym trybie zwykle nie różnią się od tych, które składa się ubezpieczycielowi sprawcy. Chodzi przede wszystkim o dane kierowców, numer polisy OC sprawcy, numer własnej polisy, zdjęcia pojazdów i miejsca, kosztorys albo rachunki z warsztatu oraz notatkę policji, jeśli była sporządzona. Notatka policji nie wiąże sądu, ale ma znaczenie dowodowe.
Typowe błędy
Pierwszym błędem jest założenie, że każda polisa przewiduje BLS. Brak tego trybu w umowie wychodzi na jaw dopiero po zgłoszeniu, co wydłuża sprawę. Dlatego warunki polisy warto przeczytać przed pierwszym telefonem.
Drugim jest niezapisanie, z jakiej podstawy prowadzona jest likwidacja. Gdy w korespondencji pojawiają się różne numery szkód albo różne umowy, później trudno ustalić, której decyzji dotyczy reklamacja.
Trzecim jest pominięcie dat. Data zdarzenia, data zgłoszenia i data otrzymania decyzji mają znaczenie dla terminów wypłaty i dla przedawnienia roszczeń. Przy decyzji, z którą poszkodowany się nie zgadza, przydatny jest poradnik Odszkodowanie od ubezpieczyciela: odmowa lub zaniżona kwota. Spór z ubezpieczycielem można także przedstawić Rzecznikowi Finansowemu.
Czwartym błędem jest przekazanie niepełnych danych o sprawcy. Własny ubezpieczyciel rozlicza się później z ubezpieczycielem sprawcy, dlatego potrzebuje jego danych, numeru polisy OC i opisu zdarzenia. Braki w tych informacjach zwykle oznaczają dodatkowe wezwania i dłuższą likwidację. Gdy sprawca nie miał ważnej polisy, tryb BLS zwykle nie rozwiąże problemu, a sprawa wymaga innej ścieżki.