Opoka · Krawczyk
ADWOKACI

Władza rodzicielska i miejsce pobytu dziecka

Gdy rodzice nie mogą porozumieć się co do miejsca zamieszkania dziecka lub innej istotnej sprawy dziecka, rozstrzyga sąd opiekuńczy. Przed rozmową z adwokatem warto uporządkować informacje o sporze i obecnej organizacji opieki. Nie przesądza to sposobu prowadzenia sprawy ani możliwości jej przyjęcia.

Czego dotyczy spór?

Miejsce pobytu

Gdzie dziecko ma mieszkać

Rodzice mieszkają osobno albo jedno z nich planuje przeprowadzkę.

Opis sprawy

Ważne decyzje

Szkoła, leczenie, wyjazd, dokumenty

Rodzice nie mogą porozumieć się w istotnej sprawie dziecka.

Opis sprawy

Najważniejsze zasady w skrócie

  • WspólnieO istotnych sprawach dziecka rodzice rozstrzygają wspólnie, a w braku porozumienia rozstrzyga sąd opiekuńczy (art. 97 § 2 KRO).
  • OsobnoGdy rodzice żyją w rozłączeniu, sąd może określić sposób wykonywania władzy rodzicielskiej (art. 107 KRO).
  • Dobro dzieckaGdy dobro dziecka jest zagrożone, sąd opiekuńczy wydaje odpowiednie zarządzenia, w tym ograniczające władzę rodzicielską (art. 109 KRO).

Źródło: ustawa z 25.02.1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy.

Przebieg sprawy

Poszczególne etapy wynikają z przepisów, a ich kolejność i czas trwania zależą od sądu i od okoliczności sprawy. Nie obiecujemy terminów ani wyniku.

  1. Istotna sprawa dziecka

    Rodzice rozstrzygają wspólnie o istotnych sprawach dziecka, a gdy się nie porozumieją, decyzję podejmuje sąd opiekuńczy. Przepisy nie wymieniają wprost, co jest istotną sprawą.

    art. 97 § 2 KRO

  2. Porozumienie rodzicielskie

    Gdy rodzice żyją w rozłączeniu i przedstawią pisemne porozumienie zgodne z dobrem dziecka, sąd pozostawia władzę rodzicielską obojgu.

    art. 107 § 1 i § 2 KRO

  3. Wniosek do sądu opiekuńczego

    Wyłącznie właściwy jest sąd opiekuńczy (sąd rodzinny) miejsca zamieszkania dziecka, a gdy go brak, sąd miejsca jego pobytu. Sąd może też wszcząć postępowanie z urzędu.

    art. 569 § 1, art. 570 KPC

  4. Wysłuchanie dziecka

    Sąd wysłucha dziecko, jeżeli pozwala na to jego rozwój umysłowy, stan zdrowia i stopień dojrzałości, i uwzględni w miarę możliwości jego rozsądne życzenia. Wysłuchanie odbywa się poza salą posiedzeń.

    art. 576 § 2 KPC

  5. Rozprawa i postanowienie

    Postanowienie o ograniczeniu, zawieszeniu, pozbawieniu lub przywróceniu władzy rodzicielskiej sąd wydaje tylko po rozprawie. Postanowienie to staje się skuteczne i wykonalne po uprawomocnieniu.

    art. 579 KPC

  6. Zmiana w przyszłości

    Sąd opiekuńczy może zmienić swoje postanowienie, nawet prawomocne, jeżeli wymaga tego dobro dziecka.

    art. 577 KPC

Źródła: ustawa z 25.02.1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U. 2026 poz. 236); ustawa z 17.11.1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. 2026 poz. 468) – ISAP, dostęp 31.10.2026.

Jak przebiega współpraca

  1. Opis sytuacji

    Wystarczy kilka zdań o tym, jakiej decyzji dotyczy spór i gdzie dziecko obecnie mieszka.

  2. Odpowiedź

    Odpowiemy, czy możemy pomóc, i wskażemy pierwszy krok.

  3. Rozmowa

    Podczas rozmowy omawiamy spór, potrzeby dziecka i możliwe sposoby postępowania.

  4. Plan i warunki

    Przed rozpoczęciem pracy ustalamy dalsze kroki i zasady wynagrodzenia.

Wynagrodzenie

Ustalamy je indywidualnie przed rozpoczęciem pracy.

Najczęstsze pytania

Czy drugi rodzic może zabrać dziecko na stałe do innego miasta?
Jeżeli zmiana miejsca zamieszkania dziecka jest istotną sprawą dziecka, rodzice decydują o niej wspólnie, a w braku porozumienia rozstrzyga sąd opiekuńczy. Przepisy nie wymieniają wprost, co jest istotną sprawą, więc ocena zależy od okoliczności.Źródło: art. 97 § 2 KRO.
Czym różni się ograniczenie władzy od jej pozbawienia?
Ograniczenie zostawia rodzicowi władzę, ale w węższym zakresie lub pod kontrolą, np. nadzorem kuratora. Pozbawienie odbiera władzę rodzicielską. Dochodzi do niego, gdy władza nie może być wykonywana z powodu trwałej przeszkody, gdy rodzice jej nadużywają albo rażąco zaniedbują obowiązki. Trzecim środkiem jest zawieszenie władzy w razie przemijającej przeszkody.Źródło: art. 109, 110 i 111 KRO.
Gdzie dziecko ma miejsce zamieszkania, gdy rodzice mieszkają osobno?
Gdy władza przysługuje na równi obojgu rodzicom mającym osobne miejsca zamieszkania, dziecko ma miejsce zamieszkania u tego z rodziców, u którego stale przebywa. Jeżeli nie przebywa stale u żadnego z nich, miejsce zamieszkania określa sąd opiekuńczy.Źródło: art. 26 § 2 KC.
Dziecko ma wyjechać za granicę. Czy potrzebna jest zgoda?
Jeżeli wyjazd jest istotną sprawą dziecka, rodzice decydują o nim wspólnie. Wywiezienie lub zatrzymanie dziecka za granicą z naruszeniem prawa do opieki może podlegać Konwencji haskiej z 1980 r. Zagadnienie to omawia strona o Konwencji haskiej.Źródło: art. 97 § 2 KRO; art. 3 i 5 Konwencji haskiej.
Czy sąd może orzec opiekę naprzemienną?
W przepisach KRO, KC i KPC nie ma pojęcia „opieka naprzemienna”. Przepisy mówią o sposobie wspólnego wykonywania władzy, o prawie dziecka do wychowania przez oboje rodziców i o jednym miejscu zamieszkania dziecka.Źródło: art. 107 KRO; art. 26 i 28 KC.
Toczy się sprawa o rozwód. Czy o władzy decyduje osobny sąd?
Gdy sprawa o rozwód lub separację jest w toku, nie wszczyna się odrębnej sprawy o władzę rodzicielską. W razie potrzeby stosuje się przepisy o postępowaniu zabezpieczającym.Źródło: art. 445¹ § 1 KPC.
Czy możemy rozmawiać po niemiecku?
Tak. Adw. Klaudia Opoka prowadzi rozmowy po polsku i po niemiecku.
Czy rozmowa jest poufna?
Tak. Adwokata obowiązuje tajemnica zawodowa. Mimo to prosimy nie podawać w formularzu danych o zdrowiu ani numerów dokumentów.

Od czego zacząć opis sytuacji

Warto wskazać, jakie konkretne decyzje dotyczące dziecka budzą wątpliwości. Sprawy codziennej opieki, edukacji, zdrowia i miejsca zamieszkania najlepiej opisać osobno.

Na końcu notatki warto zapisać najważniejsze pytanie, tak aby opis zdarzeń był oddzielony od oczekiwań.

Materiały do uporządkowania

Warto opisać obecną organizację opieki oraz ustalenia, które są już stosowane. Własna chronologia może pomóc pokazać, co i kiedy się zmieniło.

Te wskazówki służą własnemu przygotowaniu i nie stanowią wykazu wymaganych załączników. Zakres potrzebnych materiałów zależy od konkretnej sytuacji.

Kontakt

Przygotuj informacje do rozmowy

Odpowiedz na pytania, które dotyczą Twojej sytuacji, i wyślij je do kancelarii. Nie musisz odpowiadać na wszystkie. Wysłanie odpowiedzi nie oznacza przyjęcia sprawy. Nie przekazuj danych dzieci, danych medycznych, numerów dokumentów ani treści poufnych.

Władza rodzicielska i miejsce pobytu

Pytania do przygotowania

Lista materiałów do przygotowania

Lista pomocnicza do własnej notatki, nie wykaz wymaganych załączników. Nie przesyłaj dokumentów przez formularz.

  • Chronologia zmian
  • Spis korespondencji
  • Lista zagadnień

Pytania o kontakt i formularz

Czy ten formularz wysyła odpowiedzi?

Tak. Po kliknięciu „Wyślij odpowiedzi” odpowiedzi, imię, e-mail i telefon (jeśli go podasz) trafiają e-mailem do kancelarii. Formularz nie przyjmuje załączników.

Jak rozpocząć kontakt?

Odpowiedz na pytania i wyślij je formularzem albo napisz krótką wiadomość na podany adres. Nie dołączaj na tym etapie dokumentów ani szczegółów poufnych. Sposób ich przekazania ustal indywidualnie.

Kto otrzymuje wiadomości na adres prawnika?

Adresy prawników są aliasami jednej wspólnej skrzynki. Wybór adresu nie zapewnia wyłącznego dostępu wskazanej osoby i nie potwierdza przyjęcia sprawy.

Czy trzeba odpowiedzieć na wszystkie pytania?

Nie. Wystarczy odpowiedź na jedno pytanie. Nie wpisuj danych innych osób ani treści dokumentów.

Co zrobić, jeśli pismo zawiera termin?

Nie polegaj na tym formularzu ani na oczekiwaniu na odpowiedź e-mail jako sposobie pilnowania terminu. Ustal bezpośrednio możliwość i termin rozmowy.

Czy otrzymam automatyczną odpowiedź lub wycenę?

Nie. Formularz nie wysyła automatycznych potwierdzeń, wycen ani porad. Nie potwierdza też dostępności konkretnej osoby.

Nie załączaj dokumentów. Wybór tematu nie przypisuje sprawy do prawnika ani nie potwierdza jej przyjęcia. Formularz nie służy pilnym zgłoszeniom ani pilnowaniu terminów.

Pomoc prawnaKontakt